Coaching − skuteczne narzędzie do motywowania i rozwoju pracowników
Coaching to proces wydobywania pełnego
potencjału osoby i/lub organizacji. Przebiega
on w postaci indywidualnych sesji, podczas których
coach razem z klientem (podopiecznym, ang. coachee)
szukają najlepszych rozwiązań problemów czy dylematów
oraz umożliwiają klientowi rozwój pożądanych kompetencji,
dostęp do nowych obszarów wiedzy, czy wreszcie wzrost
samoświadomości. Klient zdobywa także umiejętność samodzielnego
rozwiązywania podobnych problemów w przyszłości. Sesje coachnigowe
są zaplanowane w logicznej, długoterminowej perspektywie, tak, aby
pozytywne zmiany zachowań i postaw klienta zostały utrwalone.
W Polsce coaching prowadzony przez osoby z
zewnątrz firmy jest wciąż zjawiskiem nowym. Często
mylony jest z doradztwem. Klient opisuje problem i
jego kontekst, a następnie zwraca się do swojego coacha,
aby doradził mu co ma zrobić. Coaching opiera się na założeniu,
że klient ma wiedzę i umiejętności, żeby znaleźć rozwiązanie czy odpowiedź na trudne
pytania. Rolą coach'a jest ten potencjał uruchomić.
Niektóre firmy budują kulturę coachingu na rozwoju
umiejętności w tym obszarze swoich menedżerów.
Uruchamianie możliwości tkwiących w ludziach szybko
przynosi wymierne efekty. Pojawiają się jednak sytuacje,
w których pracownik nie chce lub nie potrafi całkowicie
otwarcie mówić o swoich problemach, jeżeli dotyczą one relacji
z przełożonym lub innymi członkami zespołu. Dyskrecja coacha z
zewnątrz firmy i jego obiektywizm taką otwartość, niezbędną dla
skuteczności procesu, znacząco zwiększają.
Istnieje wiele rodzajów coachingu:
- Executive Coaching − skierowany do najwyższego
szczebla kierownictwa. Przydatny szczególnie, jeśli
menedżer rozpoczyna karierę kierowniczą/dyrektorską, chce
rozwijać nowe umiejętności i wymaga wsparcia w trudnym momencie kariery
- Acculturation Coaching − dla menedżerów,
którzy podjęli pracę w nowej firmie, wg niektórych źródeł
około 40% menedżerów ponosi porażkę w wyniku braku umiejętności
dostosowania się do nowej kultury organizacji. Ten rodzaj coachingu
pomaga zdefiniować różnice kulturowe i dostosować
się do nowego środowiska pracy.
- Leadership Coaching − adresowany do menedżerów
odpowiedzialnych za zarządzanie zespołami. Celem jest, między
innymi, rozwijanie następujących kompetencji: umiejętność przewodzenia
i motywowania, kreowanie zaangażowania i dzielenie się wizją z zespołami.
- Life Coaching − koncentruje się na planowaniu życia i
osiąganiu celów osobistych; obejmuje także umiejętność organizowania
równowagi pomiędzy życiem osobistym i zawodowym.
- On-Job-Coaching − skupia się na rozwoju kompetencji
podczas wykonywania pracy. Coach uczestniczy w wydarzeniach
codziennej pracy klienta (np. spotkaniach z zespołem, prezentacjach)
i dając informację zwrotną wspiera klienta w podnoszeniu poziomu kompetencj
i zawodowych.
W USA i Europie Zachodniej, a także w filiach
tych koncernów w Polsce, zatrudnianie coacha dla
pracowników różnego szczebla stało się uznaną normą
pozwalającą na tworzenie najbardziej efektywnych organizacji.
Innowacyjność i unikalność każdego produktu jest coraz trudniejsza
do osiągnięcia i utrzymania w dłuższym okresie czasu w związku z
globalizacją. Pracownicy mogą zadecydować o przewadze, ale tylko ci
z pożądanymi kompetencjami. Właściwy coaching jest najbardziej
wyrafinowaną metodą prowadzącą do takiego stanu
Co daje coaching?–
W życiu wykorzystujemy około 60-70% naszego potencjału
intelektualnego, aby osiągnąć cele osobiste. Coach pomaga
nam odkryć i wykorzystać pozostałą część. Coaching daje
przewagę konkurencyjną w rozwiązywaniu problemów w sposób
bardziej efektywny niż czynią to zawodowi lub "życiowi" konkurenci.
Klient, mówiąc w skrócie, osiąga cele szybciej, bez straty czasu i energii.
Jedną z metod coachingu jest Leadership Management
International (LMI). LMI jest jedną
z najbardziej doświadczonych organizacji amerykańskich,
oferujących programy coachingowe od ponad 40 lat. Każdy
klient jest inny. Każdy działa w innym środowisku, innej
konfiguracji osób i kulturze organizacyjnej.
Dlatego bardzo ważne jest, aby przed przystąpieniem
do coachingu rozpoznać potrzeby klienta i zaprojektować
indywidualny proces. Takie rozwiązania są elastyczne
i skuteczne.
Metodologia coachingu
Zazwyczaj proponuje się cztery etapy coachingu:
audyt wybranych kompetencji klienta i ustalenie obszarów o
najbardziej istotnym znaczeniu, których dotyczyć będzie coaching.
W tym przypadku korzysta się z następujących źródeł informacji:
- Ocena 360 stopni
- Wywiad z klientem
- Wywiad z jego przełożonym
- Inne dostępne źródła, np. ocena roczna lub kwartalna
Zawarcie kontraktu coach − klient:
- Cele, jakie zostaną osiągnięte w procesie coachingu
- Harmonogram sesji, tryb odwoływania lub zmiany terminów sesji
- Monitorowanie i pomiar realizacji celów
- Plan działania Sesje
- Podsumowanie i ocena skuteczności coachingu
Zależnie od celów, stosuje się następujące opcje sesji:
- Spotkania indywidualne
- On-Job-Coaching, włączenie pracy coacha w typowe sytuacje mające miejsce w codziennej pracy klienta:
- Spotkania zespołu
- Spotkania firmowe
- Praca nad komunikacją instytucjonalną − korespondencja,
- komunikacja bezpośrednia z podwładnymi (tylko w przypadku zgody
- Klienta, zawsze z zachowaniem pełnej poufności)
Podejście systemowe w coachingu
Jest to jedna z propozycji pracy coachingowej
z kierownictwem wyższego szczebla.
W przeciwieństwie do metodologii mającej na
celu wywołanie pożądanej zmiany tylko w zachowaniu
klienta (pracownika firmy), gdzie zwraca się mniejszą
uwagę na jego otoczenie, w podejściu systemowym
koncentrujemy się na dynamicznych interakcjach pomiędzy
klientem, członkami lub działami jego organizacji, l
ub nawet szerzej, środowiskiem zewnętrznym firmy, w
której pracuje klient.
Klient wchodzi w relacje zarówno wewnątrz jak
i na zewnątrz organizacji, np. zarządzanym przez
siebie zespołem, innymi zespołami, przełożonym, czy
nawet organizacjami zewnętrznymi − gospodarczymi i
politycznymi. Wszystkie te relacje wpływają na sukces
klienta, w relacjach z przełożonym lub najbliższymi
współpracownikami. Pracując z menedżerem, wspomagamy go w
obserwacji takiego systemu i określeniu własnej w nim roli.
Coach pomaga zmienić sposób interakcji w taki sposób, że
zarówno menedżer i ludzie, z którymi pracuje tworzą nowe
możliwości osiągania celów.