Migracja Polaków po przystąpieniu Polski do UE
Wg badań przeprowadzonych przez Ministerstwo Pracy i Polityki Społecznej głównym krajem
docelowym polskich migrantów są Niemcy. Jednocześnie wzrosło zainteresowanie migracjami
do krajów anglosaskich Wielkiej Brytanii i Irlandii. Kraje te nie stanowiły,
w latach poprzedzających akcesję Polski, atrakcyjnego kierunku wyjazdu wg danych
BAEL na ich terenie przebywało średnio ok. 10 %wszystkich polskich migrantów.
W 2005 r. udział ten wzrósł aż do poziomu 28%. Migracje do Wielkiej Brytanii mają substytucyjny
charakter w stosunku do wyjazdów do Stanów Zjednoczonych , które tracą popularność po rozszerzeniu UE
(20 % migrantów w latach poprzedzających akcesję, ok. 13 % po niej). Wynika to najprawdopodobniej ze
stosunkowo wyższych kosztów związanych z wyjazdem do USA, długotrwałej procedury uzyskiwania wizy oraz
słabnącego w średnim okresie kursu dolara.
| Przed akcesją |
Po akcesji |
| Kraj |
Liczba (tys.) |
Udział (%) |
Kraj |
Liczba (tys.) |
Udział (%) |
| Niemcy |
52,0 |
31 |
Wielka Brytania |
56,9 |
22 |
| USA |
33,5 |
20 |
Niemcy |
36,3 |
21 |
| Wielka Brytania |
15,1 |
9 |
Włochy |
35,9 |
12 |
| Hiszpania |
6,7 |
4 |
Irladia |
71,6 |
6 |
| Francja |
6,7 |
4 |
Francja |
12,5 |
4 |
| Holandia |
6,7 |
4 |
Hiszpania |
11,1 |
4 |
| Belgia |
5,0 |
3 |
Holandia |
7,7 |
3 |
| Szwecja |
3,4 |
2 |
Belgia |
6,8 |
1 |
| Austria |
3,4 |
2 |
Szwecja |
6,0 |
2 |
| Irlandia |
1,7 |
1 |
Austria |
6,0 |
2 |
| Inne |
12,5 |
7 |
Inne |
24,8 |
8 |
| Razem |
167,7 |
100 |
Razem |
295,0 |
100 |
Średnioroczna liczba migrantów przed akcesją od I kw.1994 do II kw. 2004, udział
migracji do poszczególnych krajów opiera się na danych z lat 2002-2005, szacunki po akcesji dot.
okresu II kw. 2004 IV kw.2005
źródło: Raport „Zatrudnienie w Polsce”
Bariery i trudności napotykane przez emigrantów w Irlandii i Wielkiej Brytanii
Z badań przeprowadzonych przez European Citizen Action Service
w październiku 2006 roku wynika, że najczęściej pojawiającą się barierą,
już na etapie podejmowania decyzji
o wyjeździe, jest brak dostatecznej znajomości języka obcego. Emigranci wskazywali
również na bariery kulturowe i środowiskowe. Wyjazd z kraju łączył się także z obawą
utraty pracy w kraju oraz kontaktów z osobami bliskimi pozostającymi w&nbps;Polsce. W szczególności,
obawy emigrantów dotyczyły możliwości podtrzymywania bliskich relacji z partnerem oraz dziećmi.
Pierwsze kłopoty po wyjeździe związane są z poszukiwaniem mieszkania.
Bardzo duże znaczenie mają w tym kontekście sieci migracyjne, szczególnie w początkowym
okresie pobytu za granicą. Trudności, jakie napotykają emigranci, wynikają z nieznajomości prawa
kraju przyjmującego, zasad systemu podatkowego, procedur dotyczących zakładania kont bankowych,
dostępności pomocy socjalnej czy świadczeń dla osób bezrobotnych.
Emigranci zarobkowi stają także w obliczu problemów związanych z funkcjonowaniem rynku pracy.
Najszybciej zatrudnienie znajdują osoby, które w swoich poszukiwaniach mają wsparcie rodziny i
znajomych przebywających za granicą. Wśród problemów związanych
z pracą, Polscy pracownicy w Irlandii i Wielkiej Brytanii wymieniają przede
wszystkim: pracę po godzinach bez otrzymywania dodatkowego wynagrodzenia,
pracę poniżej kwalifikacji, brak umowy o pracę, brak ubezpieczenia zdrowotnego oraz poczucie dyskryminacji.
Dodatkowym utrudnieniem dla emigrantów jest niedostatecznie
rozwinięta pomoc konsularna dla Polaków w Londynie, co wynika m. in. z niewystarczającej liczby
pracowników konsulatu w stosunku do populacji polskich emigrantów.
Największy potencjał migracyjny charakteryzuje młodzież
Ocenianie migracji w kategoriach indywidualnej inwestycji pozwala
wyjaśnić nie tylko przyczyny, ale także selektywność tego procesu ze względu na
wiek wśród migrantów najwięcej jest osób młodych. O ich relatywnie wysokim potencjale
migracyjnym świadczą m. in. wyniki badania Eurobarometr z 2002r., na podstawie którego można ocenić, że osoby
w wiku 15-24 lat stanowią ok. 64% wszystkich osób deklarujących chęć wyjazdu za granicę, a wraz z
grupą wiekową 25-39 ponad 92%. Dzieje się tak m.in. dlatego, że w przypadku osób starszych
oczekiwane zdyskontowane korzyści z migracji są niższe. Podobnie - jeżeli pod uwagę bierze się ryzyko
niepowodzenia straty związane z ewentualną porażką
w przypadku młodej osoby mogą zostać rozłożone na wiele lat. Do kosztów migracji
należy zaliczyć nie tylko nakłady finansowe, ale także straty emocjonalne związane z zerwaniem więzi
rodzinnych i towarzyskich oraz koniecznością przystosowania się do zmiany otoczenia.
Można więc oczekiwać, że wśród migrantów występuje stosunkowo wysoki udział osób stanu wolnego,
nie posiadających zobowiązań rodzinnych, a więc głównie osób młodych.
Źródło: Raport Zatrudnienie w Polsce w roku 2006r.